Đồ nội thất gỗ tự nhiên mang lại vẻ ấm cúng, sang trọng và giá trị bền vững mà ít chất liệu nào sánh được. Tuy nhiên, gỗ là vật liệu sống, nhạy cảm với độ ẩm, nhiệt độ và ánh sáng, nên nếu không biết cách chăm sóc, một bộ bàn ghế hay tủ gỗ đắt tiền có thể nhanh chóng cong vênh, nứt nẻ hoặc xỉn màu. Hiểu được bản chất của gỗ và áp dụng vài thói quen bảo quản đúng sẽ giúp đồ gỗ trong nhà bạn giữ được vẻ đẹp qua nhiều năm, thậm chí càng dùng càng lên màu đẹp.
Hiểu về độ ẩm và sự co ngót của gỗ
Gỗ luôn hấp thụ và nhả hơi ẩm theo môi trường xung quanh. Khi không khí ẩm, gỗ nở ra; khi khô, gỗ co lại. Sự thay đổi liên tục này là nguyên nhân chính gây ra hiện tượng nứt, cong và hở mộng. Ở Việt Nam, mùa nồm ẩm miền Bắc và mùa mưa miền Nam khiến đồ gỗ rất dễ bị mốc và phồng, trong khi mùa hanh khô lại làm gỗ co rút. Vì vậy, việc duy trì độ ẩm trong nhà ở mức ổn định, tránh để đồ gỗ sát tường ẩm hay đặt ngay cạnh cửa sổ hứng mưa nắng trực tiếp, là bước phòng ngừa quan trọng nhất. Nếu nhà quá ẩm, một chiếc máy hút ẩm nhỏ sẽ giúp ích rất nhiều cho cả đồ gỗ lẫn sức khỏe gia đình.
Vệ sinh đúng cách hằng ngày
Nhiều người có thói quen lau đồ gỗ bằng khăn ướt sũng nước, đây là sai lầm phổ biến. Nước đọng lại sẽ ngấm vào bề mặt, làm bong lớp sơn phủ và tạo điều kiện cho nấm mốc phát triển. Cách đúng là dùng khăn mềm khô hoặc khăn ẩm vắt thật ráo để lau bụi, sau đó lau lại bằng khăn khô ngay. Tránh dùng các chất tẩy rửa mạnh, cồn hay dung dịch chứa amoniac vì chúng có thể ăn mòn lớp hoàn thiện. Với vết bẩn cứng đầu, bạn có thể pha một chút xà phòng dịu nhẹ với nước, lau nhẹ rồi lau khô lại. Việc vệ sinh đều đặn không chỉ giữ đồ sạch mà còn giúp bạn sớm phát hiện các dấu hiệu hư hỏng để xử lý kịp thời.
Dưỡng gỗ và phục hồi độ bóng
Theo thời gian, bề mặt gỗ sẽ mất dần độ bóng và trở nên khô. Để phục hồi, bạn có thể dùng dầu lau gỗ chuyên dụng, sáp ong hoặc dầu dưỡng tự nhiên. Thoa một lớp mỏng theo chiều vân gỗ, để thấm rồi đánh bóng bằng khăn mềm. Việc dưỡng định kỳ khoảng vài tháng một lần giúp nuôi dưỡng thớ gỗ, tạo lớp bảo vệ chống ẩm và làm nổi bật vân gỗ tự nhiên. Tuy nhiên, không nên lạm dụng quá nhiều dầu vì lớp dầu thừa sẽ bám bụi và tạo cảm giác nhờn dính. Với đồ gỗ sơn PU hoặc phủ vecni, bạn nên dùng sản phẩm dưỡng phù hợp thay vì dầu thấm, vì bề mặt này đã được bịt kín.
Phòng tránh trầy xước và biến dạng
Những vết xước, vết lõm do va đập hay đặt vật nóng trực tiếp lên mặt bàn là điều thường gặp. Bạn nên dùng lót ly, lót nồi và khăn trải để bảo vệ bề mặt khỏi nhiệt và độ ẩm. Khi di chuyển bàn ghế, hãy nhấc lên thay vì kéo lê để tránh làm lỏng các mối ghép và xước sàn. Dán nỉ dưới chân ghế, chân tủ cũng là cách hay để giảm tiếng ồn và tránh trầy. Đối với ánh nắng, hãy dùng rèm che vì tia UV làm phai màu và làm gỗ giòn theo thời gian.
Xử lý mối mọt và nấm mốc
Mối mọt là kẻ thù nguy hiểm nhất của đồ gỗ. Dấu hiệu nhận biết là những lỗ nhỏ li ti kèm mùn gỗ rơi ra. Khi phát hiện, cần xử lý ngay bằng thuốc chống mối chuyên dụng và cách ly món đồ để tránh lây lan. Với nấm mốc do ẩm, bạn lau sạch bằng khăn ẩm pha giấm loãng, để khô hoàn toàn rồi dưỡng lại. Phòng bệnh hơn chữa bệnh, nên ngay từ đầu hãy giữ không gian thông thoáng, khô ráo và kiểm tra định kỳ các góc khuất. Một bộ đồ gỗ được yêu thương và chăm sóc đúng cách sẽ không chỉ bền mà còn trở thành tài sản gắn bó với gia đình qua nhiều thế hệ.